[୧]

Rajkanika
Town
Countryଭାରତ
Stateଓଡ଼ିଶା
Districtକେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା
TehsilKanika
IST (UTC+5:30)
ଗାଡ଼ି ପଞ୍ଜିକରଣOD-29
ୱେବସାଇଟodisha.gov.in

ରାଜକନିକାଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ଓଡ଼ିଶାର ଏକ ସହର ଓ ପର୍ଯ୍ୟଟନ ସ୍ଥଳୀ । ଏହା ଏକ ବ୍ଲକ ଅଞ୍ଚଳ । ଜାତୀୟ କୁମ୍ଭୀର ସଂରକ୍ଷଣ ଉଦ୍ୟାନ ଏଠାରେ ଥିବା ଭିତରକନିକାଠାରେ ରହିଛି ଯାହା ଜାତୀୟ ଦୃଷ୍ଠିରୁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ । ଏହି ଅଞ୍ଚଳରେ ଥିବା କନିକା ରାଜ୍ୟର ପୂର୍ବତନ ରାଜାଙ୍କ ପ୍ରସାଦ ମଧ୍ୟ ଏକ ଦର୍ଶନୀୟ ସ୍ଥାପତ୍ୟ । 

ଇତିହାସସମ୍ପାଦନ କରନ୍ତୁ

ରାଜକନିକା ପୂର୍ବତନ କନିକା ରାଜ୍ୟ ଥିଲା । ଏହାର ଶେଷ ରାଜା ନରେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ସିଂହ ଦେଓ ଥିଲେ ଓ ସ୍ୱାଧୀନତା ପରେ କନିକା ଭାରତୀୟ ରାଜ୍ୟ ସମୂହରେ ମିଳିତ ହେଇ ଅବିଭକ୍ତ କଟକ ଜିଲ୍ଲାରେ ଏକ ବ୍ଲକ ଭାବରେ ରହିଲା । ପରେ ଏହା କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲାର ଅଂଶ ହେଇ ରହିଛି ।  

ଓଡ଼ିଶା ଇତିହାସରେ କନିକା ଏକ ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ସ୍ଥାନ ଅଧିକାର  କରିଥିଲା । କନିକାର ସେନା ପରାକ୍ରମୀ ଥିବା ସହ କନିକା ରାଜ୍ୟର ଶାସନ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଅନ୍ୟ ମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଆଦର୍ଶ ହେଇଥିଲା । ସେଥିପାଇଁ କନିକା ଅଞ୍ଚଳର ଅଧିବାସୀ ମାନେ ନିଜକୁ ଗର୍ବ ଅନୁଭବ କରନ୍ତି । କନିକା ସର୍ବଦା ପ୍ରକୃତିକ ବିପର୍ଯ୍ୟୟର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଇଥିବାର ଇତିହାସ କହେ । ୧୯୭୧, ୧୯୮୩, ଓ ୧୯୯୯ ମସିହା ପରେ ପୁଣି ୨୦୦୯ ମସିହାରେ ଏହି ଅଞ୍ଚଳ ପ୍ରବଳ ବାତ୍ୟା ଓ ବନ୍ୟାଦ୍ୱାରା ବହୁ ଧନ ଜୀବନ ହାନି ଘଟିଥିଲା ।[୨]

ଭୌଗୋଳିକ ଅବସ୍ଥିତି ସମ୍ପାଦନ କରନ୍ତୁ

କନିକାର ଭୌଗୋଳିକାବସ୍ଥିତି ଏପରି ଯେ ଏହା ଏକ ଦ୍ୱିପ ପରି । ଏହାର ତିନିଟି ପାଖରେ ବ୍ରାହ୍ମଣୀ, ବୈତରଣୀ ଓ ଖରସ୍ରୋତା ନଦୀ ପ୍ରବାହିତ । ଏହା କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲ୍ଲାର ଉତ୍ତର ଦିଗରେ ଓ ଭଦ୍ରକଯାଜପୁର ଜିଲ୍ଲା ନିକଟରେ ଅବସ୍ଥିତ । ଏହାର ପଶ୍ଚିମ ମୁଣ୍ଡରେ ଗୋପାଳପୁର ରହିଛି ।[୩]

ରାଜକନିକା ରାଜ୍ୟ ବିଧାନ ସଭା ପାଇଁ ଆଳି ଅଧୀନରେ ଥିବା ବେଳେ ଏହା କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଲୋକ ସଭା ମଣ୍ଡଳୀ ଅଧୀନରେ ରହିଛି । ବର୍ତମାନର ବିଧାନ ସଭା ସଦସ୍ୟ ପ୍ରତାପ କେଶରୀ ଦେବ ରହିଥିବା ବେଳେ ଲୋକ ସଭା ପ୍ରତିନିଧି ଅନୁଭବ ମହାନ୍ତି ରହିଛନ୍ତି ।  [୪]

ଯାତାୟାତ ସମ୍ପାଦନ କରନ୍ତୁ

ଏହା ଜାତୀୟ ରାଜପଥଦ୍ୱାରା ଓଡ଼ିଶାର ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଅଞ୍ଚଳ ସହ ସୁସଂଯୁକ୍ତ ରହିଛି । ଏହାର ନିକଟତମ ରେଳ ଷ୍ଟେସନ ଭଦ୍ରକ ୫୫ କିଲୋମିଟର ଦୁରବର୍ତୀ । ଏହାର ନିକଟତମ ବିମାନ ବନ୍ଦର ଭୁବନେଶ୍ୱର ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକ ଅନ୍ତର୍ଜାତିକ ବିମାନ ବନ୍ଦର ଓ ଏହା ୧୨୦ କିଲୋମିଟର ଦୁରବର୍ତୀ । କଟକରୁ ରାଜକନିକା ବସ ଯୋଗେ ୩ ଘଣ୍ଟା ଲାଗିଥାଏ । 

ଶିକ୍ଷାସମ୍ପାଦନ କରନ୍ତୁ

ରାଜକନିକା ଅଞ୍ଚଳରେ ଅନେକ ଡିଗ୍ରୀ କଲେଜ ରହିବା ସହ ହାଇସ୍କୁଲ ସମୂହ ରହିଛି । ଏଠାରେ ଥିବା ଆର ଏନ ହାଇ ସ୍କୁଲ ବହୁ ପ୍ରାଚୀନ[୫] , ଓ ଏହା ୧୯୧୮ ମସିହାରେ ତତ୍ କାଳୀନ ରାଜା ରାଜେନ୍ଦ୍ର ନାରାୟଣ ଭଞ୍ଜଦେଓଙ୍କଦ୍ୱାରା ସ୍ଥାପିତ ହେଇଥିଲା । ଏହା ଓଡ଼ିଶାର ଏକ ସର୍ବ ପ୍ରାଚୀନ ହାଇସ୍କୁଲମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ୟତମ ।  

ପର୍ଯ୍ୟଟନ ସମ୍ପାଦନ କରନ୍ତୁ

ଏଠାରେ  ଥିବା ଭିତରକନିକା ଜାତୀୟ ଉଦ୍ୟାନ[୬] ଭାରତର ଏକ ବହୁ ଆଦୃତ ଅଭୟାରଣ୍ୟ । ଏଠାକୁ ବୋଟଦ୍ୱାରା ପହଞ୍ଚିବାର ପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତ ବ୍ୟବସ୍ଥା ରହିଛି । ଜୟନଗରର ଗୁଆଲିଗ ଘାଟରୁ ବା ଚାନ୍ଦବାଲି ଘାଟରୁ ଏଠାକୁ ଯାଇ ହୁଏ । ଏହି ଅଞ୍ଚଳରେ ଲବଣ ଜଳ ଘଡିଆଲ କୁମ୍ଭୀର ରହିଥିବା ସହ ଅନେକ ଅରଣ୍ୟ ଜୀବ ଜନ୍ତୁ ତଥା ପକ୍ଷୀ ରହିଥାନ୍ତି । 

 
Varanus bengalensis in Bhitar Kanika National Park, Odisha, India

୧୮ଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ନିର୍ମିତ ରାଜମହଳ ଏକ ପର୍ଯ୍ୟଟନ ଆକର୍ଷଣ ସ୍ଥଳ । ଏହା ବ୍ୟତୀତ ଅନେକ ପ୍ରାଚୀନ ମନ୍ଦିର ନୃସିଂହନାଥ ମନ୍ଦିର, ଗୋପୀନାଥ ମନ୍ଦିର, ଲକ୍ଷ୍ମୀ ନାରାୟଣ ମନ୍ଦିର, ମାଁ ସିଦ୍ଧହେଶ୍ୱରୀ ମନ୍ଦିର ପରି ଅନେକ ଦର୍ଶନୀୟ ସ୍ଥାନ ରହିଛି । ପୁଣି ଏଠାରୁ ଅନତି ଦୂରରେ ଆରଡିରେ ଆଖଣ୍ଡଳମଣି ମନ୍ଦିର, ବଳଦେବଜୀଉ ମନ୍ଦିର, ଚାନ୍ଦବାଲିର ପ୍ରାଚୀନ ପୋତାଶ୍ରୟ ମଧ୍ୟ ଖୁବ ଆଦୃତ ହେଇଥିବା ଦର୍ଶନୀୟ ସ୍ଥଳ । 

ଶିଆଳିଆ ଗ୍ରାମ ସମ୍ପାଦନ କରନ୍ତୁ

ଏହି ଗ୍ରାମ ତାହାର ଏକ ପରମ୍ପରା ପାଇଁ ପ୍ରସିଦ୍ଧି ଲାଭ କରିଛି । ଗ୍ରାମର କୌଣସି ଗୃହରେ କବାଟ ନ ଥାଏ । ସବୁ ଘର ଖୋଲା ରହିଥାଏ । ଗ୍ରାମର ଆରାଧ୍ୟା ଦେବୀ ମାଁ କ୍ଷରକାୟଙ୍କ ସମ୍ମାନରେ କାଳ କାଳ ହେଲା ଗ୍ରାମରେ ଏହି ପରମ୍ପରା ଚାଲି ଆସିଛି । 

ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ୱ ସମ୍ପାଦନ କରନ୍ତୁ

ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମରେ ଏହି ଅଞ୍ଚଳର ବିଷୁ ଓ ବାସୁଣୀ[୭]ଙ୍କ ଅବଦାନ ଇତିହାସର ବିଷୟ । ଏହି ଅଞ୍ଚଳର ସାହିତ୍ୟିକ ପ୍ରଫୁଲ୍ଲ ଦାସ ଶାରଳା ପୁରସ୍କାର ପାଇଥିଲେ । 

ଆଧାର ସମ୍ପାଦନ କରନ୍ତୁ

  1. kendrapara.nic.in
  2. "After tornado, deluge of netas come to Rajkanika". The Times of India. Apr 2, 2009. Retrieved Feb 27, 2013.
  3. http://kendrapara.nic.in/about_district/BlockGPvillage.html
  4. http://www.rajkanikaps.odishapr.gov.in
  5. http://www.sncollegerajkanika.in/
  6. http://bhitarkanika.org/live/
  7. http://www.indiatimes.com/news/india/this-message-from-the-other-side-of-a-mirror-makes-a-real-difference-and-saves-lives-254950.html

ପୁନଶ୍ଚ ଦେଖଣା ସମ୍ପାଦନ କରନ୍ତୁ