ବଶିର ବଦ୍ର (ସୟଦ ମହମ୍ମଦ ବଶୀର) (ଜନ୍ମ: ୧୫ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୩୫) ଜଣେ ଭାରତୀୟ କବି ଅଟନ୍ତି । ସେ ଆଲିଗଡ ମୁସଲିମ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରେ ଉର୍ଦ୍ଦୁ ଶିକ୍ଷା ଦେଉଥିଲେ ।[୧] ସେ ମୁଖ୍ୟତଃ ଉର୍ଦ୍ଦୁ ଭାଷାରେ ଗଜଲ ଲେଖନ୍ତି । ସେ ୧୯୭୨ ମସିହାରେ, ଶିମଲା ଚୁକ୍ତି ସମୟରେ "ଦୁଷ୍ମାନି ଜାମ କର କରୋ" (Dushmani Jam Kar Karo) ନାମକ ଏକ ଶ୍ଳୋକ ଲେଖିଥିଲେ, ଯାହା ମୁଖ୍ୟତଃ ଭାରତର ବିଭାଜନକୁ ଘେରିଥିଲା । ୧୯୮୭ ମସିହା ମେରଟ ସାମ୍ପ୍ରଦାୟିକ ଦଙ୍ଗା ସମୟରେ ଅନିଶ୍ଚିତ କବିତା ସମେତ ବଦ୍ରଙ୍କ ଅଧିକାଂଶ ସାହିତ୍ୟିକ କାର୍ଯ୍ୟ ହଜି ଯାଇଥିଲା । ପରେ ସେ ଭୋପାଳ, ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶକୁ ଚାଲିଗଲେ ।[୨]

ବଶୀର ବଦ୍ର
ଜନ୍ମ ଓ ଜନ୍ମସ୍ଥାନସୟଦ ମହମ୍ମଦ ବଶୀର
(1935-02-15) ୧୫ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୩୫ (ବୟସ ୮୭)
ଫାଜିଆବାଦ, ବ୍ରିଟିଶ ଇଣ୍ଡିଆର ୟୁନାଇଟେଡ୍ ପ୍ରଦେଶ, ବ୍ରିଟିଶ ଭାରତ
ବୃତ୍ତିକବି
ଜାତୀୟତାଭାରତୀୟ
ଶିକ୍ଷାଏମ.ଏ, ପି.ଏଚ.ଡ଼ି
ଶିକ୍ଷାନୁଷ୍ଠାନଆଲିଗଡ଼ ମୁସଲିମ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ
ଶୈଳୀଗଜଲ
ବିଷୟପ୍ରେମ, ଦର୍ଶନ
ଜୀବନ ସାଥିରାହତ ବଦ୍ର
ଜ୍ଞାତି କୁଟୁମ୍ବନୁଶରତ ବଦ୍ର (ପୁଅ)
ୱେବସାଇଟ
www.bashirbadr.com

ପ୍ରାଥମିକ ଜୀବନ ଏବଂ ଶିକ୍ଷାସମ୍ପାଦନ କରନ୍ତୁ

ସେ ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ ଭାରତରେ ୧୫ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୩୫ ମସିହାରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ସେ ନିଜର ପ୍ରାଥମିକ ଶିକ୍ଷା ଶେଷ କରିବା ପରେ, ସେ ଆଲିଗଡ ମୁସଲିମ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରେ ଅଧ୍ୟୟନ କରିଥିଲେ ଯେଉଁଠାରେ ସେ ସ୍ନାତକୋତ୍ତର କଳା, ମାଷ୍ଟର ଅଫ୍ ଆର୍ଟ ଏବଂ ପିଏଚଡି କରିଥିଲେ । ପରେ ସେ ସମାନ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରେ ଅଧ୍ୟାପକ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ । ସେ ମଧ୍ୟ ସତର ବର୍ଷରୁ ଅଧିକ ସମୟ ଧରି ମିରଟ କଲେଜରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ ।

୧୯୮୭ ମସିହାରେ ମିରଟ ହିଂସାରେ ତାଙ୍କ ସମ୍ପତ୍ତି ଏବଂ ଘର ନଷ୍ଟ ହେବା ପରେ ସେ ସବୁଦିନ ପାଇଁ ଭୋପାଳକୁ ଚାଲିଗଲେ । ସେ ବର୍ତ୍ତମାନ ଡିମେନ୍ସିଆରେ ପୀଡିତ ଅଛନ୍ତି ।

ବୃତ୍ତିସମ୍ପାଦନ କରନ୍ତୁ

ସେ ସାତ ବର୍ଷ ବୟସରେ କବିତା ଲେଖିବା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ସେ ଇକାଇ, କୁଲ୍ଲିୟାତେ ବଶୀର ବଦ୍ର, ଆମାଦ, ଇମେଜ, ଆହଟ ଭଳି କେତେକ ଗଜଲ ଏବଂ ଉଜଲେ ଆପନି ୟାଦୋ କେ ନାମକ ଦେବନାଗରୀ ସ୍କ୍ରିପ୍ଟ ସଂଗ୍ରହ କରିଥିଲେ । ସେ ବିହାର ଉର୍ଦ୍ଦୁ ଏକାଡେମୀରେ ଚେୟାରମ୍ୟାନ୍ ଭାବରେ ମଧ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛନ୍ତି ।[୩]

ରାଜନୀତିରେ ପ୍ରଭାବସମ୍ପାଦନ କରନ୍ତୁ

ତାଙ୍କର ଏହି ଶ୍ଳୋକଗୁଡିକ ଭାରତୀୟ ରାଜନେତାଙ୍କ ଉପରେ ପ୍ରଭାବ ପକାଉଥିବା ପରି ମନେହୁଏ[୪], ଏବଂ ବେଳେବେଳେ ଭାରତର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀ ଏବଂ କଂଗ୍ରେସର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ପ୍ରାର୍ଥୀ ରାହୁଲ ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ଭଳି ନେତାମାନେ ତାଙ୍କୁ ସାଂସଦରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଛନ୍ତି । ୧୯୭୨ ମସିହାରେ, ତାଙ୍କର ଶ୍ଳୋକ ଜୁଲଫିକାର ଅଲି ଭୁଟ୍ଟୋଙ୍କଦ୍ୱାରା ଉଦ୍ଧୃତ ହୋଇଥିଲା ।

ପୁରସ୍କାରସମ୍ପାଦନ କରନ୍ତୁ

ସାହିତ୍ୟ ତଥା ସଂଗୀତ ନାଟକ ଏକାଡେମୀ ପ୍ରତି ଅବଦାନ ପାଇଁ ବଦ୍ର ୧୯୯୯[୫] ମସିହାରେ ପଦ୍ମଶ୍ରୀ ପୁରସ୍କାର ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ୧୯୯୯ ମସିହାରେ ତାଙ୍କର କବିତା "ଆସ୍" ପାଇଁ ସେ ଉର୍ଦ୍ଦୁରେ ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ମଧ୍ୟ ପାଇଥିଲେ ।[୬]

ଉତ୍ତରାଧିକାରୀସମ୍ପାଦନ କରନ୍ତୁ

"ବିବିଧ ଭାରତୀ"ରେ ପ୍ରଶାରିତ ଏକ ଲୋକପ୍ରିୟ ରେଡିଓ ଶୋ "ଉଜାଲେ ଅପ୍ନି ୟାଦୋ କେ" (Ujaale Apni Yaadon Ke)ର ଶୀର୍ଷକ ବଦ୍ରଙ୍କ ଅନ୍ୟତମ ଲୋକପ୍ରିୟ ଶେରରୁ ମିଳିଛି ।[୭][୮]

୨୦୧୫ ମସିହାରେ ଚଳଚ୍ଚିତ୍ର ମସାନରେ ଅକବର ଇହ୍ଲାହାବାଦୀ, ବୃଜ ନାରାୟଣ ଚକବସ୍ତ, ମିର୍ଜା ଘଲିବ ଏବଂ ଦୁଶୟନ୍ତ କୁମାରଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟ, ଏବଂ ବଶୀର ବଦ୍ରଙ୍କ କବିତା ଏବଂ କବିତାର ବିଭିନ୍ନ ଉଦାହରଣ ରହିଛି ।[୯]

ଆଧାରସମ୍ପାଦନ କରନ୍ତୁ

  1. "Bashir Badr: A forgotten legend". 25 February 2018.
  2. Sharma, Ashutosh (15 February 2020). "Bashir Badr: A poet who once lost everything to communal fire, except faith in humanity". National Herald.
  3. "Bashir Badr - Profile & Biography".
  4. "When Narendra Modi used Congress' favourite poet Bashir Badr to target the party in Parliament". India Today.
  5. "Padma Awards" (PDF). Ministry of Home Affairs, Government of India. 2015. Archived from the original (PDF) on 15 October 2015. Retrieved 21 July 2015.
  6. Bureau, ABP News (6 January 2021). "After 47 Years, Poet Bashir Badr Receives His PhD Degree From AMU". news.abplive.com (in ଇଂରାଜୀ).
  7. "मोहम्मद रफी जन्मदिन: तुम मुझे यूं भुला न पाओगे!". Firstpost Hindi. 24 December 2016.
  8. सुवीर, सीमान्त. "बिंदु की कहानी... खुद की जुबानी". hindi.webdunia.com.
  9. Lakhani, Somya (11 September 2016). "Secret Love: How Hindi poetry has become 'cool'". The Indian Express. Retrieved 17 April 2019.